على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )

2409

فرهنگ نفيسى ( فارسى )

و معمر گرديدن و مسن شدن . و تمام شدن عمر و به آخر رسيدن زندگى . عمر ( amar ) ا . ع . دين و ملت . و دستارى كه زن حر بدان سر را پوشد . و نيز زنى كه چون وى را نه خمار باشد نه سربند سر را در آستين درآورد . عمر ( omar ) ا . ع . از اعلام رجال است و به اين معنى غير منصرف آيد . و عمر بن الخطاب بن نوفل بن عبد العزى : نام خليفهء دوم رضى اللّه عنه كه در سال بيست و سيوم هجرى بدرود اين جهان كرد . و عمر بن عبد العزيز بن مروان بن الحكم : هشتمين خليفهء اموى رحمة اللّه عليه و آن اول كسى است كه سب حضرت امير المؤمنين على بن ابي طالب كرم اللّه وجهه را در خطبه موقوف كرد و فدك را ببنى فاطمه سلام اللّه عليها رد نمود ، وفات آن در سال يك‌صد و يكم هجرى . عمر ( omar ) و عمرات ( omar t ) ع . ج . عمرة . عمران ( emr n ) ا . ع . نام پدر حضرت موسى . عمران ( amr n ) ص . ع . كسى كه زمان درازى زيست كرده باشد . عمران ( omr n ) ا . ع . آبادانى و عمارة . عمران ( amr ne ) ا . ع . بصيغهء تثنيه دو گوشت پارهء آويختهء بالاى لهات . و نام دو نفر از تازيان يعنى عمرو بن جابر و بدر بن عمرو . عمران ( amr ne ) و ( amar ne ) ا . ع . بصيغهء تثنيه دو طرف دو آستين . عمران ( omar ne ) ا . ع . بصيغهء تثنيه : ابو بكر صديق و عمر بن الخطاب و يا عمر بن الخطاب و عمر بن عبد العزيز . عمرة ( amrat ) ا . ع . آنچه بر سر نهند از عمامه و كلاه و تاج و جز آن . و مهره‌اى كه بدان ميان سلك مرواريد فصل كنند . و نام زنى . و ابو عمرة : افلاس . و گرسنگى . و نام مردى شوم از تازيان كه بهر قبيله‌اى كه فرو مىآمد آفت و بلا از جنگ و جدال بر آنها نازل مىشد . عمرة ( omrat ) ا . ع . حج اصغر . و يكى از اركان حج و هى مأخوذة من الاعتمار و هو الزيارة . ج : عمر و عمرات و اعمار . و زفاف مرد با زن در خانهء خود زن و اگر مرد زن را بخانهء خود آورد و زفاف كند عروس گويند . عمرتان ( ammarat ne ) ا . ع . بصيغهء تثنيه : دو استخوان كوچك در بن زبان كه عبارت از دو قرن عظم لامى بود . عمر خيام ( omare - xayy M ) ا . پ . غياث الدين ابو الفتح عمر بن ابراهيم خيام از مشاهير شعراى نيشابور و بيشتر اشعار وى دو بيتى و معاصر نظام الملك وزير سلطان ملكشاه و گويند در سال 517 هجرى در زمان سلطان سنجر وفات نمود و مقبرهء آن اكنون در نيشابور مزار عامه است . عمرد ( omrod ) ا . پ . كرفس . عمرد ( amarrad ) ا و ص . ع . دراز از هر چيزى . يق : فرس عمرد و شاة عمرد . و شادمان . و مرد درشت‌خوى توانا . و گرگ خبيث بسيار فريبنده و زيرك . و شتر نجيب توانا بر سير . و نام اسبى . عمرس ( amarras ) ا و ص . ع . مرد قوى سخت و توانا . و شتاب در نوبت آب . و سير سخت . و روز شديد . و مرد دشوار خوى قوى . عمرط ( emret ) و ( omrot ) ا . ع . دراز . عمرط ( amarrat ) ا . ع . مرد جوان سبك و دلير سخت و دراز . و بلا و داهيه . عمركاه ( omr - k h ) ص . پ . هر چيز كه عمر را تلف كند و متلف عمر باشد . عمرو ( amru ) ا . ع . پدر قبيله‌اى از تازيان . و نام مردى . و نام چند نفر صحابى و جز آن . ج : عمور و اعمر . و واو در اين كلمه زائده است و بدين جهت آن را نويسند تا فرق ميان اين كلمه و كلمهء عمر ( omar ) در حالت رفع و جر بود اما در حالت نصب منونا فارق ميان آنها ثابت است و آن عدم تنوين و الف مىباشد در كلمهء عمر زيرا كه غير منصرف است . و نيز عمرو : نام شيطان فرزدق . و ام عمرو : كفتار . عمرود ( omrud ) ا . ع . دراز از هر چيزى . عمروس ( omrus ) ا . ع . برهء شيرخواره . و كودك سبكروح گرد اندام . و شتر كرهء فربه . ج : عمارس و عماريس . عمروط ( omrut ) ا . ع . دزد . ج : عمارطة و عماريط . و كسى كه چيزى نداشته باشد . و خبيث . و درويش سركش . عمرى ( omr ) ا . ع . چيزى كه با شخص در مدت زندگانى همراه باشد . و سود زندگانى . عمرى ( omri ) م ف . پ . - مأخوذ از تازى - مدت زندگانى . و مدت درازى از زمان . عمرى ( amriyy ) ا . ع . قسمى از خرما . عمرى ( omriyy ) ا . ع . عمرى الشجر : درخت ديرينه . و درخت كنار كه بر نهر رسته باشد . عمرية ( omriyyat ) ص . ع . شجرة عمرية : درخت ديرينه . و درخت كنار كه بر نهر روئيده باشد . عمزاده ( am - z de ) ا . پ . پسر عمو . عمس ( ams ) ا . ع . جنگ سخت . و كار دشوار بىسروته . عمس ( ams ) م . ع . عمس الكتاب عمسا ( از باب نصر ) : محو كرد آن كتاب را . و عمس الشيئ : ناپديد كرد آن چيز را و بىنشان نمود و پنهان نمود . و عمس الرجل : خويشتن را با آنكه دانا بود